BULGARİSTAN’DA ŞİRKET TÜRLERİ
1.) ET (Ednoliçen Tırgovetz) – Gerçek Şahıs Şirketi Yabancılar tarafından kurulamamakta.
2.) EOOD (Ednoliçno Drujestvo s Ograniçena Otgovornost) – Tek Ortaklı Sınırlı Sorumlu Şirket – Ltd
3.) OOD (Drujestvo s Ograniçena Otgovornost) -İki veya Daha Çok Ortaklı Sınırlı Sorumlu Şirket – Ltd
4.) EAD (Ednoliçno Aktzionerno Drujestvo) – Tek Ortaklı Anonim Şirket
5.) AD (Aktzionerno Drujestvo)- İki veya Daha Çok Ortaklı Anonim Şirket
BULGARİSTAN’DA ÖZEL KİŞİ OLARAK ŞİRKET KURMAK
1. Türkiye’deki Bulgaristan Konsolosluklarının birisinden, Şirket kuracak kişinin (kişilerin) TİCARİ VİZE i alıp Bulgaristan’a gelmeleri gerekir. Bu şart şirkette yetki sahibi olacak kişiler için özellikle geçerlidir. Türkiye’den başka bir evrak veya belge getirmelerine gerek yoktur.
2. Bir Bulgar bankasına, Şahıs Şirketi sermayesi olarak gösterilecek 5 000 Bulgar Levası (2 600 EURO civarında bir paradır) yatırılır. Bu para şirket kurulana kadar yaklaşık iki hafta bankada kalır ve şirket kararı çıkınca bankadan çekilebilir.
3. Kişinin şirketin kurulmasını mutlaka Bulgaristan’da beklemek zorunluluğu yoktur. Vekaletnameyle bütün işler takip edilebilir.
DİKKAT!!!
* Yukarda belirtilen ücrete şirketin Ticaret Odası’na kayıt harcı dahil değildir. Bulgaristan’da Ticaret Odasına kayıt mecburiyeti yoktur. Arzu eden Ticaret Odası Kayıt Harcını öder, istediği zaman kaydını yaptırtır.
* Türkiye’den farklı olarak Bulgaristan’da TEK KİŞİLİK LTD. ŞTİ. ve TEK KİŞİLİK A.Ş. de kurulabilir. Sahibi tek kişidir. Bu kişi özel de olabilir, tüzel de. Hak ve yükümlülüklerinde olduğu gibi, masraflarında ve sermaye parasında da çok kişili şirketten bir farkı yoktur.
Şirket kurulduktan sonra şirket ortakları (sahipleri) Bulgar Yabancılar Şubesi’nin takdirine göre, Bulgaristan’da 3 aylık, 6 aylık veya 12 aylık oturma hakkını kazanırlar. Bu haktan yararlanmak için Bulgaristan’a tekrar, fakat ”D”vizesi’ ile gelmeleri gerekir. Oturum almak için adayların üçer fotoğrafı ve oturum süresine göre değişen bir harç ödemeleri gerekir. Süresi dolduktan sonra oturum uzatılabilir, ancak bazı şartları vardır: Yabancı uyruklu bir kişi Bulgaristan’da iş yapmak istiyorsa, en az 10 (on) Bulgar vatandaşını sigortalı olarak istihdam etmek ve şirket faaliyetini devam ettirmek zorundadır; Vergi mükellefi olarak vergi borcu bulunmamalıdır; Bulgaristan’da geçim kaynağının ispatı olarak herhangi bir Bulgar bankasında kendi şahsı adına en az 3 000 leva para bulundurmalıdır; Bütün bu dört şık, ilgili makamlardan alınacak belgelerle
BULGARİSTAN’DA ÖZEL KİŞİ OLARAK ŞİRKET KURMAK
BULGARİSTAN’DA TİCARİ TEMSİLCİLİK AÇMAK
1. Türkiye’de kurulu faal bir şirketin Ticaret Sicil Gazetesi’ndeki bir veya fazla (kaç varsa) ilanlarının fotokopisi Ticaret Sicil Memurluğu’nda veya Ticaret Odasında (kesinlikle noterde değil) “Aslı gibidir” şeklinde tasdikletildikten sonra Valilikten veya Kaymakamlıktan “Apostille” (Tasdik Şerhi) damgası alınır.
2. Şirketin kuruluş tarihiyle ilgili olarak Ticaret Sicil Memurluğundan bir belgenin ve Ticaret Odası’ndan Sicil Kaydının (Faaliyet Belgesi’nin) orijinalleri (noterdeki suret tasdiki geçerli değildir) Valilikten veya Kaymakamlıktan “Apostille” (Tasdik Şerhi) ile tasdikletilir.
3. Türkiye’deki şirket bir Genel Kurul toplantısı yaparak Bulgaristan’da ticaret temsilciliğinin açılması için karar alır. Kararda, şirketin Bulgaristan’da kim ve kimler tarafından temsil ve idare edileceği ve o kişinin yetkileri belirtilmiş olur. Karar Defteri’ne işlenecek bu kararın bir fotokopisi çekilerek noterde ve Valilikte veya Kaymakamlıkta yukarıdaki işlemler yaptırtılır.
4. Şirketin Bulgaristan’daki ticaret temsilciliğini yönetecek olan kişi Türkiye’deki şirkette müdür veya imza yetkilisi sıfatında değilse, şirket müdürünün veya yetkilisinin ona “Bulgaristan’da ticaret temsilciliği açtırması, temsilciliğin açtırılmasıyla ilgili olarak iş takibi için Bulgaristan’da kendi takdirine göre birilerine vekaletname vermesi, bu temsilciliğin yönetimini yapması, şirketi kendi imzası ile temsil ve ilzam etmesi ve şirketin faaliyet alanlarının gerçekleştirilmesine yardımcı olması için” ve dilerse başka işler için de noter tasdikli bir vekaletname vermesi gerekir. Bu orijinal vekaletname de noter tasdikinden sonra Valilikte veya Kaymakamlıkta “Apostille’necektir. (Bir noterde verilmiş vekaletnamenin fotokopisi yapılarak başka bir notere suret tasdiki yaptırılmış vekaletname örneği geçerli değildir).
5. Şirketin Bulgaristan’daki temsilciliğini idareyle yetkili kişi, Bulgaristan’a gelip burada yaptırtılacak başka işlemleri takip ettirmek için avukatına vekalet verir ve kendi orijinal imza sirkülerini Bulgar noterine onaylatır.
DİKKAT: Türkiye’de yaptırtılacak 1, 2 ve 3. şıktaki işlemler orada tercüme ettirilmez, ettirilse de Bulgaristan’da kabül görmez ve yeniden tercüme ettirilir.
ÖNEMLİ NOT: Yabancı uyruklu özel kişi ile tüzel kişinin Bulgaristan’da kuracakları şirketlerin avantajları ve dezavantajları:
1. Özel kişinin (kişilerin) kuracağı Bulgar şirketi, mahkeme kararındaki İştigal Konusu’nda yer alan faaliyet alanlarının dışındaki, kanunla veya hükumetin geçici bir kararnamesiyle yasaklanmış olmayan faaliyetleri de gerçekleştirebilir. Ancak 10 (on) Bulgar vatandaşına sigortalarını yaptırarak istihdam sağlamak zorundadır. Bu şart, tüzel kişinin kuracağı Bulgaristan şubesi için de geçerlidir.
2. Tüzel kişinin kuracağı Bulgaristan ticaret temsilciliği 10 kişiye istihdam sağlamak zorunda değildir, buna rağmen Bulgaristan oturumu alabilir. Ancak beş yıl sürekli oturumdan sonra sabit oturum alamaz ve dolayısıyla Bulgaristan vatandaşlığı talebinde bulunamaz. Böyle bir temsilcilik Bulgaristan’da ticari faaliyet gösteremez. Ancak şirketi temsil etmekle, Bulgaristan’da pazar araştırmaları, görüşmeler, sözleşmeler yapmakla yetinmek zorundadır.